Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
To trzeba wiedzieć:
Reklama

Dwa jubileusze

Dwa jubileusze

Państwowe obchody jubileuszu Powstania Warszawskiego (1 sierpnia 1944 roku) oraz powstania Brygady Świętokrzyskiej NSZ (11 sierpnia 1944 roku) dowodzą, że są dziś w Polsce ludzie, którzy jednakową miarę stosują do tych, którzy ruszyli do walki z Niemcami i narodowców, którzy w imię antykomunizmu podjęli z nimi kolaborację.

Spór o sens Powstania Warszawskiego trwa od lat. I pewnie będzie jeszcze trwał długo. Ale nigdy nie podlegało dyskusji to, kto był największym wrogiem Polaków i z kim trzeba było walczyć. Nikomu w AK do głowy by nie przyszło, żeby się bratać z Niemcami. Próby rehabilitacji NSZ pojawiły się niedawno w faszyzujących środowiskach skrajnych nacjonalistów i oparte są o zmanipulowane argumentach politycznych. Mają bardzo wątłe podstawy historyczne. I dlatego tak boleśnie brzmią słowa Stanisława Aronsona, żołnierza Kedywu, powstańca uratowanego z Holocaustu: "Myśmy w AK bili się o Polskę demokratyczną, w której będzie miejsce również dla mnie. A narodowcy walczyli o Polskę faszystowską, w której dla mnie miejsca nie przewidywali".

Z tego względu, choć nie tylko trudno jest emocjonalnie dołączyć się do tych jubileuszowych uroczystości. Zwłaszcza pragmatycznym Wielkopolanom, zwycięzcom w "najdłuższej wojnie nowoczesnej Europy" uwieńczonej sukcesem militarnym i politycznym Powstania Wielkopolskiego, którym obce są romantyczne uniesienia i nieracjonalne zachowania zarówno tych, którzy podjęli decyzję o wybuchu powstania w najgorszym z możliwych momentów, z góry skazując je na klęskę, a stolicę na zagładę jak i współczesnym nacjonalistom głoszącym chwałę kolaborantów.

Jestem przedstawicielem pokolenia, który czerpie swą wiedzę o powstaniu z historycznych opracowań i literatury. Patrzę na nie oczami Mirona Białoszewskiego, który w swym pamiętniku pokazuje prawdę o mieście i jego mieszkańcach podczas 63 dniach powstania. Jest to prawda bolesna i okrutna, daleka od patriotycznych uniesień i bohaterskich czynów młodych Polaków ginących na barykadach. To prawda o podłej egzystencji setek tysięcy ludzi w warszawskich piwnicach, o podwórkach zamienionych w cmentarze, o raju dla much, jakim stała się Warszawa na przeciąg dwu miesięcy, o górze trupów ludzi, którzy przeżyli 5 lat koszmaru okupacyjnego, żeby zginąć u progu wyzwolenia, o dzieciach, które się urodziły w tym koszmarze i miały prawo żyć dalej, a im to prawo zabrano. Powstanie było koszmarem, który jako naród zafundowaliśmy sobie na własne życzenie. Po co? Dlaczego?

Jestem za tym, by pamięć o powstaniu trwała, ale nie tylko ta z 1 sierpnia, dnia nadziei i entuzjazmu młodzieży ruszającej z bronią w ręku na znienawidzonego wroga, lecz równie silna pamięć z październikowego dnia kapitulacji. To właściwy moment, by mówić nie tylko o bohaterstwie czynu, ale i o szaleństwie decyzji. Inaczej dwieście tysięcy śmierci będą oprawą dla rocznicowego pustosłowia i bezmyślności.

Rację mają wszyscy ci, którzy decyzję o wybuchu powstania opatrują przymiotnikiem „zbrodnicza”. Jako pierwszy użył tego określenia generał Władysław Anders, dowódca II Korpusu, który w depeszy do ministra obrony narodowej Rządu Londyńskiego tak pisał: „Wywołanie powstania uważamy za ciężką zbrodnię i pytamy, kto ponosi za to odpowiedzialność?”.

Z kolei Jan Karski w rozmowie z Janem Nowakiem Jeziorańskim twierdził, że decyzja o wybuchu powstania była tragicznym politycznym błędem, bo Polska przegrała już w Teheranie, gdzie Stalin i Roosevelt zgodzili się na to, aby granica Polski była na Bugu, a nasz kraj w strefie wpływów Rosji.

Słowa te potwierdzają fakty. W wyniku powstania zginęło 1680 Niemców i około 200 tysięcy Polaków. Śmierć jednego okupanta to prawie 150 zgonów warszawiaków, od niemowląt poczynając. Średnio codziennie ginęło 27 Niemców i ponad 3 tysiące warszawiaków. I zniknęło miasto z niemałą częścią dorobku całego narodu.

Istnieje stare łacińskie powiedzenie „ Historia Magistra Vitae Est”, które oznacza: Historia jest nauczycielką życia. Ale aby w ten sposób traktowali ją Polacy potrzeba jest więcej chłodnej analizy, a mniej najgorętszych nawet słów. Więcej pokory wobec dramatu naszych przodków, a mniej uczuć triumfu zwyciężonych. Więcej uderzeń w piersi własne, a mniej w cudze.

Zbigniew Noska

 


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

kollapsus 09.02.2020 10:14
Program "Obserwatorium" Zbigniewa Noski padł.

gimnazjum III 14.08.2019 15:14
"Z tego względu, choć nie tylko trudno jest emocjonalnie dołączyć się do tych jubileuszowych uroczystości.". Zacytowane zdanie jest kwintesencją braku wykształcenia humanistycznego. Jest bez sensu.

LM 14.08.2019 15:09
Noska, aparatczyk partii kłamstwa i obłudy mógłby się uderzyć we własne piersi, ale zwisły mu niżej pępka. W jego wypracowaniu tkwi skryte marzenie, żeby Polska była siedemnastą republiką radziecką. Rezygnacja z powstania przed powstaniem to właśnie by zapewniła. Naród w obronie swojego bytu ma obowiązek podejmować wszelkie decyzje militarnych akcji nie wyłączając.

nieznany 10.12.2019 20:49
Dobre....

Reklama
Ostatnie komentarze
Autor komentarza: Kechu Treść komentarza: Jeszcze jak był na Karola Marksa salon gier pana Janusza, to Ciechanowski dostał pracę u niego, żeby choć przeżył trudny okres po wypadku. Data dodania komentarza: 19.11.2026, 09:25 Źródło komentarza: „Szydercy” - odcinek 21. Autor komentarza: przegląd prasy Treść komentarza: A więc Leman zachciałeś zapomnieć, puścić w niepamięć tę robotę Ciechana, że szukał na ciebie haków, mimo, że w stanie wojennym przesiedział u ciebie osiem miesięcy a kiedy ujawniał się 22 sierpnia 1983, to ciebie zaprosił na obstawę wejścia do prokuratury? Co miał zrobić CiJa, nieudacznik biznesowy musiał gdzieś zarobić. Wtedy dopadł go Stokłosa i zrobił z niego stukacza na ciebie Leman. Po twojej akcji w kościele w sierpniu 2005 Ciechan poszedł dalej w robocie kapusia a nie miał za wiele do gadania w sieci, to płakał na biurko Szalbierza w listopadzie, żeby mu dołożył jakichś trolli do pomocy. Ciechan był nienaprawialnym tumanem politycznym. Uważał siebie za wielkiego polityka o wielkiej wiedzy w polityce. Data dodania komentarza: 19.11.2026, 09:14 Źródło komentarza: „Szydercy” - odcinek 21. Autor komentarza: permutacja Treść komentarza: Byłoby korzystnie, gdyby Ceranowski miał żonę w lizingu i toyotę w ciąży. Data dodania komentarza: 18.11.2026, 18:24 Źródło komentarza: „Szydercy” - odcinek 18. Autor komentarza: podatnik Treść komentarza: Chciałbym uprzejmie zwrócić uwagę na fakt że dziś przypada już 16 rocznica zwiększenia podstawowej stawki VAT z 22 do 23 procent. Należy przypomnieć, że zgodnie z intencją ustawodawcy zmiana ta miała mieć (i wciąż ma) charakter przejściowy. W wyniku postępującej tępoty społecznej przejściowość tej decyzji odeszła w zapomnienie. Data dodania komentarza: 17.11.2026, 23:18 Źródło komentarza: „Szydercy” - odcinek 21. Autor komentarza: Benia Treść komentarza: I co? Ja to pamiętam. Było bardzo niemiłe jak jakiś collapsus, zapadlisko. Data dodania komentarza: 17.11.2026, 18:25 Źródło komentarza: „Szydercy” - odcinek 21. Autor komentarza: Kobra - Tokarz Treść komentarza: Po odejściu Pana "Kobry" z PiS 23 listopada 2002 wskutek deklaracji Jacka Ciechanowskiego (Robak), że jak dobrze poszuka w papierach, to znajdzie haki na Janusza Lemanowicza, był okres stabilnej wtórnej nieznajomości tych dwóch antykomunistów aktywnych w wojnę polsko-jaruzelską. Ciechanowski zaangażował się u Stokłosy jako jego sztyft - stukacz na byłego kumpla z konspiracji. Lemanowicz chciał zakończyć ten kontredans nienawiści. Został zaproszony do świętej Rodziny na uroczystą mszę poświęconą Solidarności w 25 rocznicę Sierpnia80. W momencie nabożeństwa "...przekażcie sobie znak pokoju..." Kobra wybrał się ze swojego miejsca do ławy, gdzie siedział Robak, z intencją "pokój z wami". Kiedy Ciechanowski zobaczył Lemanowicza zmierzającego w jego kierunku, wstał i uciekł na drugą stronę nawy i tam się schował w następnym rzędzie. Data dodania komentarza: 17.11.2026, 18:19 Źródło komentarza: „Szydercy” - odcinek 21.
Reklama
Reklama